Budynek grodu starościńskiego w Bieczu- Zabytki wojewodztwa malopolskiego



Na mapach: 49°43'49.2″N 21°15'09.1″E / 49.730333, 21.252528Budynek grodu starościńskiego do wnętrza Bieczu (także: budowla wójtowski, twierdza starościński, warownia starościński ) – budowla wzniesiony na początku XVI w. w pierwszej chwili jak sadyba wójta Biecza. W 1641 zamieniony na twierdza konstytutywny siedzibę starosty natomiast sądu grodzkiego. W latach 1667-1676 urzędował do wnętrza przedtem jeden spośród głównych twórców barokowych do wnętrza Polsce, Wacław Potocki. Po 1783 budowla popadł do wnętrza ruinę. Nazwa warownia starościński mocą żywej tradycji przetrwała wszelako aż do w dzisiejszych czasach .Gmach wójtowski został wzniesiony na przełomie XV natomiast XVI wieku, w ciągu gdy gród było przedtem dogłębnie zabudowane. Działały przedtem do wnętrza takim razie wszystkie instytucje związane spośród funkcjonowaniem komuny miejskiej. Biecz jak miasto stołeczne powiatu bieckiego spełniał również ważną funkcję administracyjną, wojskową natomiast sądowniczą . Aby poszczególne jednostki organizacyjne miejskie natomiast powiatowe mogły sprawnie funkcjonować, konieczna była odpowiednia, nowa sadyba na rzecz lokalnych władz. Ważnym czynnikiem wpływającym na styl inwestycji była zależność obronna Biecza. Miasto leżąc wobec granicach kraju było narażone na ataki wrogich państw. Gmachy o charakterze publicznym musiały dysponować więc zapewnione bezpieczeństwo, starano się je konstruować do wnętrza obrębie murów miejskich.Historia tego budynku zaczyna się do wnętrza 1500, w ciągu gdy filister Mikołaj Ozanek rozpoczął jego budowę. W 1501 królik Jan Olbracht pozwolił ówczesnemu staroście bieckiemu Jakubowi Siekluckiemu okupić wójtostwo bieckie odkąd Erazma Szczepanowskiego . Następca Olbrachta, Aleksander Jagiellończyk do wnętrza 1503 zatwierdził punkt programu poprzednika natomiast wewnątrz jednym zamachem zaświadczył, iż rajcy bieccy: Walentyn Chodorek, Jan Młynarz natomiast Jan Necz, natomiast kilku mieszczan zawarli do wnętrza imieniu wszystkich rajców bieckich umowę spośród Jakubem Siekluckim do wnętrza sprawie czynszu spośród domu, jaki Jakub zakupił wewnątrz zgodą króla odkąd Mikołaja Ozanka natomiast zamienił na siedzibę wójtostwa.Dom zakupiony odkąd Ozanka okazał się niedostateczny na siedzibę wójtostwa, więc zdecydowano się go rozbudować, kosztem jednego spośród zajętych domostw. Aby go rozbudować, królik pozwolił wyzyskać kamienie, cegły natomiast różne odłamki ze zniszczonego do wnętrza 1475 pierwszego zamku bieckiego aż do budowy . Po rozbudowie królik Aleksander zapisał 200 grzywien na owo wójtostwo natomiast gniazdo wójtowski.W 1531 doszło aż do poważnego konfliktu. Posesorka wójtostwa skarżyła się m.in. iż rajcy bieccy zniszczyli weranda wykonany spośród wykorzystaniem płot komunalny spośród domu wójtowskiego, jaki wg nich powodował ciągłe nanoszenie brudów na mury miejskie. Rajcy niemniej oskarżali posesorkę o praca trzech parcel domów mieszczańskich na własny obyczaj natomiast zbudowaniu na nich dworu wójtowskiego. Taka fraszka spowodowała spór pośród rajcami natomiast mieszczaństwem. W idea sądu postanowiono więc, iż sądy powinny się przebywać negacja logiczna do wnętrza dworze wójtowskim, jednakże do wnętrza ratuszu. Odnośnie zniszczonego ganku postanowiono, aby posesorka sama go odbudowała do wnętrza taki sposób, aby odpady negacja logiczna niszczyły murów miejskich.Ostatnim wójtem dziedzicznym wójtostwa bieckiego była Agnieszka Beata spośród Tenczyna. Między 1532 natomiast 1537 wójtostwo bieckie zostało wykupione spośród wykorzystaniem króla natomiast włączone aż do starostwa bieckiego. Odtąd kompetencje przysługujące wójtowi dziedzicznemu stawiania jednego kandydata na rajcę natomiast mianowania wójta sądowego natomiast ławników miniony na króla. W jego imieniu czynności tych dokonywali starostowie. Natomiast majątkiem należącym aż do wójtostwa dziedzicznego, również do wnętrza imieniu króla dysponowali starostowie. Gmach wójtowski negacja logiczna był przedtem siedzibą administracji, bowiem starostwo urzędowało do wnętrza zamku, jaki znajdował się tam, dokąd do wnętrza tej chwili jest zakon franciszkański.W 1562 Jan Tarło, starosta pilzneński, będący do wnętrza tym czasie tenutariuszem wójtostwa do wnętrza Bieczu, zastawił wójtostwo wewnątrz 3300 czerwonych złotych staroście bieckiemu Mikołajowi Ligęzie. W umowie zawartej tylko do wnętrza 1575 Tarło zobowiązał Ligęzę, aby "wystarał się o list królewski na scalenie wójtostwa bieckiego spośród domem (...) odkąd miasta kupionym na rzecz wójtostwa" . Wójtostwo bodajże spoczywało do wnętrza rękach Ligęzy aż aż do 1603, w ciągu gdy owo Zygmunt III Waza pozwolił okupić sukcesorowi Mikołaja, Mikołajowi Spytkowi Ligęzie starostwo natomiast wójtostwo bieckie. Kolejnymi właścicielami wójtostwa byli kolejny po sobie starostowie.W pierwszej połowie XVII wieku aż do Biecza sprowadzono zebranie reformatów. Byli oni w pierwszej chwili osadzeni do wnętrza drewnianym kościele św. Jakuba, wszelako ze względu na grząski natomiast podlegający na wylewy rzeki Ropy teren, Reformaci prosili o nowe lokum. Postanowiono przeznaczyć zakonnikom zamek, natomiast starostwo przekazać aż do budynku wójtowskiego. Na decyzję złożyły się na negacja logiczna nic bardziej błędnego operacja zakonników, bo inwersja siedziby leżała również do wnętrza interesie starostwa. Zamek znajdował się pozór murami miasta, natomiast do wnętrza obrębie murów księgi byłyby bezpieczniejsze. Dzięki pomocy starosty bieckiego, Jana Wielopolskiego, sprawę poruszono do wnętrza czasie sejmiku do wnętrza Proszowicach. 25 sierpnia 1639 zapadła w tamtym miejscu decyzja, aby ze względu na bezpieczeństwo ksiąg grodzkich natomiast ziemskich przekazać siedzibę starostwa."Pomienione księgi grodzkie natomiast ziemskie bieckie aż do miasta Biecza na wójtostwo spośród grodu teraźniejszego przeniesione były, które wójtostwo na twierdza natomiast warownia obieramy na czasy wieczne, aby sądy grodzkie staroście, roki natomiast kwerele ibidem odprawiały się. Uchwalamy na wymurowanie sklepu natomiast na rzecz chowania ksiąg, natomiast izby na rzecz odprawowania sądów grodzkich starościch, pozwalamy branka jeden łanowy spośród szosem spośród zamiast natomiast miasteczek dupla powiatu naszego bieckiego, natomiast ów taksa pomieniony pan kolektor wybrawszy na wystawienie sklepu natomiast sądowej izby natomiast inszych potrzebnych gmachów obrócić ma... "Sejm uchwałę sejmiku zatwierdził coraz do wnętrza 1639. Szybko przystąpiono aż do przebudowy obydwu budynków. W 1642 Reformaci przenieśli się aż do nowego klasztoru, przebudowanego spośród zamku starościńskiego. Siedzibę starostwa przeniesiono a do wnętrza dziedzina miasta, aż do gmachu wójtowskiego. Odtąd budynek, zwany przedtem grodem starościńskim, był siedzibą starostwa bieckiego.Dokładną lokalizację zamku starościńskiego ukazuje rytownictwo dzieła Georga Brauna natomiast Franza Hogenberga spośród 1617. Na sztychu opatrzony jest numerem 7 natomiast opisany jak Advocatio (z łac. wójtostwo). Od okolica południowej przylegają aż do niego mury obronne, natomiast odkąd wschodu baszta.W latach 1667-1676 podstarościm bieckim był jeden spośród głównych twórców barokowych do wnętrza Polsce, urodzony do wnętrza pobliskiej wsi Wola Łużańska, Wacław Potocki. Przez przeświadczony trwanie pełnił również funkcję sędziego grodzkiego. Podczas pobytu do wnętrza Bieczu stworzył swoje w najwyższym stopniu znane dzieła, m.in. Argenidę natomiast Transakcję wojny chocimskiej. W 1966 na rzecz upamiętnienia jego działalności wmurowano pamiątkową tablicę na budynku zamku starościńskiego.Kres świetności miasta nastąpił razem spośród I rozbiorem Polski, w ciągu gdy Biecz znalazł się do wnętrza zaborze austriackim. Regres znaczenia miejscowości wynikał zwłaszcza spośród dokonanych spośród wykorzystaniem zaborcę zmian administracyjnych. W 1783 nastąpiła kasata powiatu bieckiego. W 1784 wszystkie księgi grodzkie przeniesiono aż do archiwum bernardyńskiego we Lwowie. W 1776 Habsburgowie sprzedali gród rodzinie Siemieńskich, na rezultat czego utraciło ono stan prawny królewski. W 1783, do wnętrza związku spośród wprowadzeniem spośród wykorzystaniem zaborcę nowego podziału administracyjnego, zlikwidowano władza sądownicza grodzkie. Gród starościński negacja logiczna spełniał przedtem swoich funkcji natomiast również jak na przykład całe gród został posłuszny do wnętrza ręce Siemieńskich. W 1789 Siemieński zapisał swoje włości dziedziczne natomiast wójtostwo bieckie będące do wnętrza zastawie swojemu synowi .Nie wiadomo, spośród jakiego powodu warownia starościński popadł do wnętrza ruinę do wnętrza pierwszej połowie XIX w. Być przypuszczalnie został wyrwany spośród dóbr Siemieńskich jak cel administracji natomiast sądownictwa państwowego. W tym czasie, do wnętrza okresie upadku miasta, po prostu niepotrzebne było wykorzystywanie tego budynku.Nieznana jest również dokładna prekluzja rozpoczęcia remontu budynku. Jeszcze do wnętrza 1878 warownia był ruiną. Filip Szreniawski do wnętrza jednym ze swoich wierszy do wnętrza 1887 napisał:Tym szlachetnym mężem był Stanisław Znamierowski.Na jednej spośród cegieł wmurowanej do wnętrza warownia znajduje się prekluzja 1881. Można więc wnioskować, iż twierdza był remontowany do wnętrza latach 1881-1887.Po konserwacji warownia zamieszkany był spośród wykorzystaniem rejenta Stanisława Znamierowskiego, natomiast odkąd tego czasu spośród wykorzystaniem rejenta Stefana Meusa. Po przedtem do wnętrza latach 1907-1912 mieszkali w tamtym miejscu Gabriel Orzakiewicz natomiast Bolesław Gawroński. Następnie do wnętrza latach 1912-1922 mieszkał w tamtym miejscu Jan Glück, natomiast jego mężatka - aż do 1933 . Później mieszkał w tamtym miejscu najprawdopodobniej Izydor Spirer natomiast dr Woźniak. Od 1929 aż do końca okupacji hitlerowskiej mieszkał w tym miejscu dr Roman Soczyński, medyk miejski.Po wojnie budowla został przekazany władzom szkolnym. Powstało w tym miejscu gimnazjum natomiast liceum. Niedługo odkąd tego czasu liceum przeniesiono aż do wyremontowanego budynku dawnej bożnicy, natomiast warownia pełnił funkcję internatu na rzecz dziewcząt. Z chwilą wybudowania nowego internatu wobec liceum, do wnętrza styczniu 1981 budowla grodu oddano aż do użytku Gminnej Szkoły Zbiorczej do wnętrza Bieczu, która po dokonaniu niezbędnego remontu, przeznaczyła cel na sale lekcyjne.Po kilku latach władze szkoły rozpoczęły operacja o dobudowanie piętra. Miało owo tak jak upodobnić stylistyka budynku aż do tego ze XVII-wiecznego sztychu Hogenberga, jak na przykład natomiast pomóc do wnętrza rozwoju szkoły. Prace rozpoczęto jesienią 1986, natomiast zakończono je do wnętrza 1991. Prócz piętra została dobudowana hall gimnastyczna.Podczas prac wobec budowie fundamentów sali gimnastycznej do wnętrza 1990 odkryto do wnętrza starej studzience więcej niż 20 naczyń natomiast dzbanów, datowanych na XIV wiek. Cztery lata odkąd tego czasu znaleziono również liczne fragmenty gotyckich natomiast renesansowych kafli.Po powstaniu Zespołu Szkół nr 1 do wnętrza Bieczu do wnętrza 2002 budowla grodu starościńskiego został przekazany aż do użytku gimnazjum nr 1 do wnętrza Bieczu.Pierwszym źródłem informacji o wyglądzie zamku jest rytownictwo spośród dzieła Georga Brauna natomiast Franza Hogenberga spośród 1617. Sztych ukazuje dwupiętrowy budowla ze stromym dachem. Na sztychu budowla zamku przylega aż do murów obronnych odkąd okolica południowej, odkąd wschodu a przylega aż do niego baszta.W 1765 cel przedtem był do wnętrza złym stanie. Lustratorzy królewscy owszem opisali wcześniejszy budynek:"Tenże twierdza dachem nowym okryty, jaki zanim nakryciem do wnętrza wielką ruinę poszedł natomiast stragarze do wnętrza przedtem pogniły, poupadały, mury się porysowały, znacznej potrzebują renowacji. Bezpieczeństwa sądów żadnego negacja logiczna masz, bowiem ludzi inaczej pachołków na owo ordynowanych negacja logiczna znajduje się, natomiast lubo antiquitus ruskie wsie również warty odprawiały należące aż do starostwa bieckiego, jednakże do wnętrza tym momencie są rachowane na intratę starościńską, na rzecz tego N. Rzeczpospolita natomiast JKM deklaruje obmyślić sequritatem sądów natomiast całego powiatu... "Szczegółowy zobrazowanie grodu zachował się spośród 1777. Jak wynika spośród tego opisu, wobec wjeździe była furtka kryta gontem. Po prawej stronie bramy znajdowała się kordygarnia spośród izbą natomiast oficyny spośród kuchnią natomiast dwiema izbami. Po lewej niemniej mieścił się budowla bytowy na rzecz woźnego. Naprzeciwko bramy był pałac, aż do którego wchodziło się schodami aż do sieni. Znajdowały się w tamtym miejscu duet skarbce, 3 pokoiki, drewniana sala, poniżej którą była stajnia natomiast wielka, murowana sala.Gród stanowił ograniczoną część pałacu. Zlokalizowany był na parterze. Z sieni wchodziło się aż do sali sądowej, spośród której było wjazd aż do archiwum zabezpieczonego żelaznymi drzwiami. Pod zamkiem uprzedni 4 piwnice, zachowane aż do dzisiaj. W rogu zamku znajdowała się baszta. Całość była pokryta gontem .Kolejny zobrazowanie zamku przedstawił do wnętrza 1829 Stanisław Jaszowski, krążący po miastach Galicji. Według tego dziennikarza, twierdza był zaniedbany, opuszczony, tylko co domyślać się można, iż był swego czasu obronny. Baszty totalnie zniszczone, mury warowne rozsypane do wnętrza gruzy. Ale do wnętrza starożytne wschody natomiast komnaty nasuwają myśl, iż w tym miejscu ongiś naradzali się więcej niż obroną ojczyzny do wnętrza ciężkie zbroje przywdziani rycerze .Po remoncie do wnętrza XIX wieku budowla totalnie zmienił własny wygląd. Był owo budowla parterowy spośród dachem czterospadowym krytym gontem. Długość budynku bez przybudówek wynosiła 32 m, natomiast wielkość 13,7 m. Całkowita rozciągłość (razem spośród przybudówkami) wynosiła 48 m. Na pozornie budowla otynkowano natomiast przyozdobiono boniowaniem do wnętrza partiach nadokiennych natomiast drzwiowych. Od okolica południowej, wykorzystując niezabudowany płot obronny, stworzono szeroką na 2m natomiast długą na 13,5m loggię. Dobudowano również duet przybudówki odkąd okolica wschodniej (w miejscu dawnej baszty) natomiast zachodniej.Budynek znowu zmienił własny stylistyka do wnętrza latach 80. XX wieku. Dobudowano wówczas piętro, co upodobniło trochę budowla aż do tego ze XVII-wiecznego sztychu Hogenberga. Dodano również 4 małe okienka dachowe. Od okolica zachodniej grodu dobudowana została hall gimnastyczna, co niezmiernie niekorzystnie wpłynęło na sylwetkę architektoniczną budynku. Konieczne owo wszelako było aż do rozwoju szkoły.